Αρχαίοι Έλληνες Ιστοριογράφοι

Για τη διδασκαλία του μαθήματος της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας και Γραμματείας στην Α΄ τάξη του Ημερήσιου Γενικού Λυκείου, αξιοποιούνται τα εξής εγχειρίδια και βοηθητικά βιβλία αναφοράς:

• Το εγχειρίδιο της Α΄ Λυκείου «Αρχαίοι Έλληνες Ιστοριογράφοι (Ξενοφών, Θουκυδίδης)» των Κ. Διαλησμά, Α. Δρουκόπουλου, Ε. Κουτρουμπέλη, Γ. Χρυσάφη.
• Το Βιβλίο Μαθητή «Αρχαίοι Έλληνες Ιστοριογράφοι: Κείμενα με παράλληλες μεταφράσεις».
• Ως βιβλία αναφοράς: Η Γραμματική της Αρχαίας Ελληνικής (Γυμνασίου-Λυκείου) του Μ. Οικονόμου και το Συντακτικό της Αρχαίας Ελληνικής (Α΄, Β΄, Γ΄ Λυκείου) του Α.Β. Μουμτζάκη.

📌 ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ:

Η διδασκαλία να ξεκινήσει από το κείμενο του Θουκυδίδη και να ακολουθήσει η διδασκαλία του κειμένου του Ξενοφώντα, για να υπάρχει ιστορική συνέχεια, ώστε να γίνονται κατανοητά τα γεγονότα από τους μαθητές και τις μαθήτριες.

📜 Ως εξεταστέα ύλη ορίζεται η παρακάτω:

1. Εισαγωγή

• α) Κεφάλαιο Β΄: Θουκυδίδης Ολόρου Αλιμούσιος (1. Η ζωή του - 2. Το έργο του. Ενδιαφέροντα και ιδέες - Μέθοδος - Η δομή του έργου. Ο χρόνος της σύνθεσής του - Γλώσσα και ύφος)
• β) Κεφάλαιο Γ΄: Ξενοφών Γρύλλου Ερχιεύς (1. Η ζωή του - 2. Το έργο του. Ενδιαφέροντα και ιδέες).

ΘΟΥΚΥΔΙΔΗΣ ΟΛΟΡΟΥ ΑΛΙΜΟΥΣΙΟΣ

👉 Εισαγωγή

👉 Αποδελτίωση Ερωτήσεων Εισαγωγής (Τράπεζα θεμάτων)

📖 Ψηφιακά Βιβλία & Εργαλεία Αναφοράς

🔗 Σχολικό Βιβλίο (Ιστοριογράφοι) 🔗 Γραμματική της Αρχαίας Ελληνικής (Οικονόμου)

2. Κείμενα

α) Θουκυδίδου, Ιστορίαι, Βιβλίο 3ο (Βασικός θεματικός πυρήνας: Ισχύς και δίκαιο, η «ηθική» του πολέμου)

• Κεφάλαιο 70 (μόνο από μετάφραση)
• Κεφάλαιο 71-73
• Κεφάλαιο 74
• Κεφάλαιο 75
• Κεφάλαιο 78 (μόνο από μετάφραση)
• Κεφάλαιο 81
• Κεφάλαιο 82-83 (μόνο από μετάφραση)

β) Ξενοφών, Ελληνικά, Βιβλίο 2ο (Βασικός θεματικός πυρήνας: Στρατιωτική υπεροχή και πολιτική κυριαρχία)

• Κεφάλαιο 1. παρ. 16-32 (μόνο από μετάφραση)
• Κεφάλαιο 2. παρ. 1-4
• Κεφάλαιο 2. παρ. 16-23
• Κεφάλαιο 3. παρ. 11-16 (μόνο από μετάφραση)
• Κεφάλαιο 3. παρ. 50-56
• Κεφάλαιο 4. παρ. 1-17 (μόνο από μετάφραση)
• Κεφάλαιο 4. παρ. 18-23

🔍 Γραμματικά & Συντακτικά Φαινόμενα (Κειμενοκεντρική Προσέγγιση)

Στην Α΄ Λυκείου οι μαθητές και οι μαθήτριες θα προσεγγίσουν και θα εμβαθύνουν, στο πλαίσιο της δομολειτουργικής προσέγγισης των πρωτότυπων κειμένων και σε άμεσο συσχετισμό με αυτά, στα εξής φαινόμενα:

Α) Γραμματικά φαινόμενα

• Φωνηεντόληκτα ουσιαστικά Γ κλίσης (μονόθεμα)
• Φωνηεντόληκτα ουσιαστικά Γ κλίσης (διπλόθεμα)
• Υγρόληκτα ουσιαστικά Γ κλίσης (διπλόθεμα)
• Ανώμαλα ουσιαστικά
• Επίθετα Γ κλίσης (φωνηεντόληκτα, αφωνόληκτα και ενρινόληκτα). Κλίση μετοχών
• Ανώμαλα παραθετικά επιθέτων και επιρρημάτων
• Αντωνυμίες κτητικές
• Κλίση συνηρημένων ρημάτων σε -άω, -έω και -όω. Σχηματισμός των άλλων χρόνων
• Αόριστος Β
• Παθητικός Μέλλοντας Α και Παθητικός Αόριστος Α
• Ρήματα υγρόληκτα και ενρινόληκτα. Σχηματισμός Μέλλοντα και Αορίστου
• Σχηματισμός Μέλλοντα των σε -ίζω ρημάτων
• Σχηματισμός συντελικών χρόνων αφωνόληκτων ρημάτων.

Β) Συντακτικά φαινόμενα

• Κατηγορούμενο. Γενική κατηγορηματική. Επιρρηματικό και προληπτικό κατηγορούμενο
• Αντικείμενο άμεσο και έμμεσο. Σύστοιχο αντικείμενο. Κατηγορούμενο του αντικειμένου
• Απαρέμφατο έναρθρο και άναρθρο. Απρόσωπη σύνταξη
• Μετοχές: κατηγορηματική και επιρρηματική. Συνημμένη και απόλυτη
• Β όρος σύγκρισης
• Ομοιόπτωτοι - Ετερόπτωτοι ονοματικοί προσδιορισμοί
• Επιρρηματικοί προσδιορισμοί (εμπρόθετοι, πλάγιες πτώσεις)
• Παρατακτική - Υποτακτική σύνδεση
• Δευτερεύουσες ονοματικές προτάσεις (είδος, εκφορά, λειτουργία)
• Δευτερεύουσες επιρρηματικές προτάσεις (είδος)
• Υποθετικοί λόγοι (εντοπισμός υπόθεσης - απόδοσης).